]> Ní dúal cairde ar creich ngeimhil An electronic edition Domhnall Mac Dáire Mac Bruaideadha Electronic edition compiled by Beatrix Färber School of History, University College Cork First draft. 1700 CELT: Corpus of Electronic Texts: a project of University College Cork.
College Road, Cork, Ireland.—http://www.ucc.ie/celt
2012 CELT online at University College, Cork, Ireland. G402210

Available with prior consent of the CELT programme for purposes of academic research and teaching only.

 Manuscript source Dublin, RIA, MS 743 (A iv 3), 17th century. The edition used in the digital edition Osborn Bergin Ní dúal cairde ar creich ngeimhil Irish Bardic Poetry Osborn Bergin Dublin Dublin Institute for Advanced Studies 1970 54–60

CELT: Corpus of Electronic Texts

All the editorial text with the corrections of the editor has been retained.

Text has been checked, proof-read and parsed.

The electronic text represents the edited text.

There are no quotations.

The editorial practice of the hard-copy editor has been retained.

div0=the whole poem. Metrical lines and quatrains are marked and numbered; page-breaks are marked.

Names of persons (given names), and places are not tagged. Terms for cultural and social roles are not tagged.

The n attribute of each text in this corpus carries a unique identifying number for the whole text.

The title of the text is held as the first head element within each text.

div0 is reserved for the text (whether in one volume or many).

The numbered quatrains provide a canonical reference.

 Domhnall Mac Dáire Mac Bruaideadha, an Irish bardic poet c.1550–1600 The text is in Classical Modern Irish. bardic poetry 16c 2012-06-26 Beatrix Färber ed. SGML and HTML files created. 2012-06-20 Beatrix Färber ed. Header created; file converted to TEI-conformant XML; markup completed; file parsed. 1995-96 School of Celtic Studies (Dublin Institute for Advanced Studies) ed. Text captured by scanning and proofed. Ní dúal cairde ar creich ngeimhil:

Domhnall Mac Dáire

 Ní dúal cairde ar creich ngeimhil: bíaidh brath úaim gan édeimhin — dóigh creach gá haird a bfaghar? — sul deach ós aird mh'fúasgaladh. Triúr fileadh fada ó ríaghail dhúinn i láimh lé leithblíadhain: 'na dhíol soin gá geall ghébhthar? dá mbem a-moigh moithéght[h]or. Do-ghénsa, acht go bfaghar faill, sul deachad raibhthi romhainn, chreich ngeimhle lém dháimh ndoiligh ar eighre an chláir Chíarroighigh. Do m[h]ac inghini an íarla dlighthear íoc na hainnríaghla: glais núabhairrthi fáoinn a bFainn, ai chrúadh&fdot;airc[h]e cháoil chumhaing. Badh íad mh'feadhan ar b&fdot;ilidh, lucht bheirthi breath n-aindlighidh: sreath iol&fdot;áobhair raghlain rann d'am[h]ruibh ionáonaigh agam. Ar chreich ríodhamhna an ruisg mhoill badh é an t-oineach mh'fear tarroing: dénta ní an uairsi uirrthi — badh í an úaisle ar n-eólaichne. Ní bhía ag bruithion ná ag boig⋅ín mo chor tar creich Phádraigín: i bfoithribh nó i gcíogh choille díon ní f[h]oighthir orainne. Cúairte˙omchar dhúinn — gá dám ris? — fá mhíonchlār Mhoighi an Éigis, 's um Ard n-úr bfíonmhar bFearta, gach múr síodhghlan súaithionta. Cuirfiom luighi ar Lios Túathail an &fdot;óid bhráontais bhionnchúachaigh, 's loighi ar ghoirm — Leic ⋅úairc &Sdot;námha — badh cuairt oirdhreic édāla. Béraid orainn ógbhadh Grēg, líon creiche ar chách do choimhéd; tóir nach édána ar &fdot;oghlaibh, dóigh édāla dh'ollomhnaibh. Ealbha láoch nach loc dochar, tóir nach éidir d'iomachar, fir iomc[h]ras tóroighiocht throm, slóghoiriocht fionnchas Fíanonn. Nī fras cháoil⋅leagh chailgios neach, ní fras ghríobhdha ghlac neimhnioch, fras dhúan lé ndingébhthar Goill 's a lúagh imért[h]ar edroinn. Léigfid fáoinne a bfrasa séd, léigfimíd d'ógbhaidh &fdot;inn-Ghrég, frais ndeghmholta 'na ndáil sin, neamhghonta ór ngáibh na Grégaigh. Badh é a chríoch — gá tréine treas? — go mbrisfimni an t-ord éigius lér sreith líonmhair mhir mholta don ríoghraidh ghil ghrúadhchorcra. Gá hiorghal nach íad do bhris? ní bhí choidhche ar chloinn M[h]uiris gúais reann, acht airm a n-ollamh; maidhm 'na gceann nī chúalamar. 'San troidsi dā tteagmham ris, Pádraigín mac Meic Muiris, — ní hédail é arab áil roinn — sé i láimh ní hédáigh againn. Nī díon dó a lámhach nā a lúdh: ní léigfiom úainn gan &fdot;asdúdh, le a bheirt bfúair nglanmháilligh ngil, an sdúaigh n-aghnáirigh n-áilghin. Atád agam oirchill ⋅ás lé bfosdfa mé mac Tomás: roinn leabhra go lán bfuinnigh; cládh a &fdot;eadhma um ámhuillibh. Oidhre an láoich ó Leic &Sdot;námha — mo chean dan cion édāla — sdúagh cháomhGāille ar ar chinn cruth, áonbhrāighi ghill na nGrēgach. Rédla thúaidh Mhumhan Meic Con, Pádraigín pór na n-íarladh, mír glanchrúaidhe, glún ré bfrais, an t-ath-Ghúaire ó Dhún Durlais. Lámh chúartaighthi Chlann gCarrt[h]aigh, uille chrúaidh re Conallchaibh, slat nach snī tréin&fdot;ine Tháil — do ní éin&fdot;ili a édāil. Sgél leam ar a leithéid soin, fúair ceannus an chláir Ultaigh, sgoth chráobh⋅lat Leasa Lughaidh, áonm[h]ac Neasa a-nallamhain. Tug a mháthair 'na mac ríogh lā éigin d'fios a chéidghnīomh, dár thúar rí Macha a mholadh, trī clacha do Chonchobhar. Tug don naídhin ⋅úairc ⋅uilbhir chloich in gach láimh leabhairghil — sdúagh nár ón tseangBhanna tsēimh, — lán a dhearnanna dhíbhsēin. Do ráidh Neasa an &fdot;uilt &fdot;ionnghloin, dā ngabhthá, a mheic mhóirionmhoin, do &fdot;ionnfuinn thríd do threisi, an líg n-iomt[h]ruim eilisi. Nī thig dhíom, is mo dhorn lán, a mháthair, ol an macámh, mo lámh do char mon gcloichsi, go sgar lán rém lámhuibhsi. Nī hiongnadh sin, ar sisi, tuig, a chnú mo chridhisi, nach ttoillfi acht a lán id láimh, dámadh ál choidhche a c[h]ongmháil. Léig chugad an gcloich oile, léig uaid, a uá Rudhroighi, an gcloich nglais gcoirrimligh gcruinn, dod bhais doinningnigh dhíoghainn. Dad mhúnadh, a mheic &Fdot;achtna, fá dháil na séd sáoghalta — a ⋅rían réd chradh ná congaimh — as ciall damh 'na ndubhramair. Nā híadh do lámh, a &fdot;laith Breagh, do ⋅íor um ⋅éduibh Gáoidheal: seóid cáigh ní héidir dh'&fdot;anadh gan láimh éigin d'fosgaladh. Bíoth lámh leat gá légadh úaibh, a sgaith chruithgheal ón gCraobhruaidh, 's lámh ag gabháil na séd seang, a bhranáin déd, fád dhíchioll. Fúair sáormhac Fhachtna Fháthaigh ór chan ris a rīoghmháthair — féile an leinbh gá chora i gcion — a thogha i seilbh na sinnsior. Do mhér m[h]eadhóin mhíleadh Grég nī thuigim nár thrácht Mairghrég — maith cuimhni an &fdot;easa 'gan &fdot;ior — fuighle Neasa 's an náoidhion. Do-ghébhsa i láimh é, 's giod[h] eadh ní lémhdáois gasradh Gháoidheal ucht ar ⋅lógh Grég dá ghabháil, an ghég do phór Pharthaláin. Sul cuirthior linn lámh 'na cheann, énlān beóil &fdot;ileadh Éireann, ann as f[h]earr gach áit d'fégadh, mo gheall cáit a gcoimhédabh. Nī dhingne mé ar maicne Luirc leis choidhche nā ar cloinn nGearuilt: ní taobhtha rú a ngáol i ngioll, a chrú ar gach taobh 'na thimchioll. Fían Shaxan do ⋅eachna lais caithfead fós, is fían Durlais — ga seadh falta acht a bfráoch ruinn? — dalta na láoch ó Lonnainn. Gúais leam a rún dá rochtain, ní dú a chor i gConnachtuibh mná áobhdha finngheala a bfear ingheana máordha a míleadh. Mac meic Émainn nár ér sgoil, gúais dá mbeirinn é i nUlltaibh: báidh ar &fdot;éile 'gan aicme lé céile ar gcláir Chormaicne. Anta leis i Lios Túathail an m[h]úir &fdot;airsing órchuachaigh, brugh seang na bfoighég bfíthi — ga fearr coimhéd coigcríc[h]e? Sáor an braighdionus do-bhér d'úa Sémuis na sleagh rinnghér, san ch˙umirt g[h]roighigh ghealmhóir ghloin, seanróimh oinigh an íarthair. Suirghi a bfionnbhan, fuighle a súadh, cruin[n]ighthi minci a marc⋅lúagh, a sgaith &fdot;īneamhna a hór glan, sódh mímheanma do mhúchadh. Gébhthor dhó 'na dheaghaidh soin, brágha láoch Leasa Túathail, roinn ⋅áora as ar ⋅ochuir geall, go ngothaibh cáola cáoincheann. Do-bhér lais a láoibh áille — sochar nach bfúair ēnbhráighi — cúairt learg n-ion&fdot;úar na n-oirior; diombúan fearg a bfíadhoighiodh. Do-bhér dó ré ndol istteach seal ar ghníomhradh ghreagh n-úaibhreach, seal snámha ar slios gach calaidh, fios gach trágha torcharaigh. Do-chífe bárc a mbeól chúain, do-chífi coimhling mharc⋅lúaigh, is gúais ⋅adh siobhalghrod seang ó bhioradhmad dhamh ndíleann. Sruth Féile na bfinn⋅reabh gciúin do-chluinfi, budh ceól taidhiúir, ag labhradh, lór a binni, mór an t-adhbhar inntinni.